Dieet, voeding en Parkinson: wat u moet weten


“Parkinson begint bij veel patiënten in de darmen en langzame stoelgang komt veel voor, wat de werkzaamheid van uw medicatie en de eetlust beïnvloedt. Het heeft aandacht nodig”.

Dr. Bastiaan Bloem

Parkinson op Maat

Kijk voor meer vragen bij Parkinson op Maat Parkinson&Voeding

VOEDING EN HET MICROBIOOM

De met toestemming van Michael S. Okun hieronder gebruikte tekst is uit het boek ‘Living with Parkinson’s Disease, A Complete Guide for Patients and Caregivers’ geschreven door Michael S. Okun, Irene A. Malaty en Wissam Deeb.

‘Dit boek is gewijd aan mensen met de ziekte van Parkinson en hun families. In de hoop je te helpen om elke dag je beste dag te maken.’

Michael S. Okun Okun
In het Engels Te Koop bij Amazon NL (medio 2021 komt er waarschijnlijk een Nederlandse versie)

EEN NATUURLIJKE CONSTIPATIESTRATEGIE

Wanneer dagelijks krachtige oefening en het drinken van zes tot acht glazen water per dag niet hebben gewerkt tegen constipatie, delen wij vaak het volgende recept (verfijnd door Janet Romrell, een arts assistent in onze praktijk):

. 1 kopje onbewerkt water
. 1/2 kop appelmoes. 1/2 kopje pruimensap

Meng de ingrediënten door elkaar en plaats het in de koelkast. Vervang het mengsel elke week. Neem één tot twee eetlepels per dag in een week om de gewenste resultaten te behalen. Indien nodig, verhoog je de dosis met een eetlepel per week extra. Frequente ontlasting en winden kunnen de eerste weken erger worden, maar zal meestal na een maand op gewoon niveau zijn.  
Gebruik ook zemelen op voedsel om uw vezelinname aan te vullen. De minimale hoeveelheid vezels die wordt geadviseerd voor elke dag is ongeveer 25 gram, maar je kan meer nodig hebben, afhankelijk van je leeftijd en stadium van de ziekte van Parkinson.

Opmerking: Onbewerkte tarwezemelen kunnen worden gekocht bij de meeste grote supermarkten en reformwinkels. Ze kunnen worden gevonden bij de granen of meel en bakproducten. (Maar bijvoorbeeld Brinta in romige Franse kwark als ontbijt na de eerste Levodopa medicatie is ook goed. Al dan niet met honing of donkerrood fruit erdoor, ‘Di Felicita Il Modo Italia’).

Kijk ook eens hier, Gezonde Buik Fabel of feit – Maag Lever Darm Stichting

Ondervoeding

Ondervoeding bij de ziekte van Parkinson is een zorg die is onderbelicht en ondergewaardeerd. Het is gedocumenteerd dat ondervoeding aanwezig kan zijn bij maximaal 24 procent van de patiënten met de ziekte van Parkinson, terwijl 60 procent risico hebben. Er is een duidelijk verband tussen ondervoeding en markers van de ernst van de ziekte, en verbeteringen in de voedingstoestand kan de kwaliteit van leven verhogen.

Vaak vertellen patiënten met het hoogste risico op ondervoeding ons dat ze geen honger meer hebben, of dat ze zich snel vol voelen tijdens de maaltijden. In beide gevallen kan het eten van zes tot acht kleine maaltijden gedurende de dag zorgen voor een grotere algehele voedingsinname. Het kan nuttig zijn om zich te concentreren op het consumeren van calorie-en eiwit-dichte voedingsmiddelen om voldoende voeding te garanderen voor elke hap van voedsel. Daarom moedigen we in sommige gevallen steeds meer voedsel aan uit bronnen van gezonde vetten (bijvoorbeeld extra vergine olijfolie, avocado) en eiwitten (bijvoorbeeld kwark, yoghurt, peulvruchten, eieren, vette vis, mager gevogelte en vlees). Patiënten kunnen profiteren van calorierijke, eiwitrijke orale voedingssupplementen om te helpen voldoen aan hun voedingsbehoeften. Veel patiënten lijken een vol gevoel te krijgen “vanuit de praktijk” van het eten en dus hun lichaam geeft aan minder voedsel nodig te hebben. Met een beetje inspanning en een goed geplande routine kan een patiënt weer leren om honger te voelen.

Note: Avocado is een vruchtgroente. Hij wordt bij de groente ingedeeld omdat hij meestal als groente wordt gegeten. Hij telt dus mee voor de richtlijn van 250 gram groente per dag. Avocado staat in de Schijf van Vijf.
Avocado bevat in tegenstelling tot andere groenten veel vet. Het vet in de avocado is voornamelijk oliezuur. Oliezuur is een onverzadigd vet. Onverzadigd vet verlaagt het LDL-cholesterol van het bloed. Een te hoog LDL-cholesterol is niet goed voor de bloedvaten en kan uiteindelijk leiden tot hart- en vaatziekten. Met een avocado krijg je dus goede vetten binnen, net zoals met olie, zachte en vloeibare margarine, vette vis en noten. Lees verder op Voedingscentrum

Bron: Voedingscentrum

HEILZAME DIËTEN VOOR DE ZIEKTE VAN PARKINSON

Een veel voorkomende vraag is: Wat is het beste Parkinson dieet voor de ziekte?

Daar er is geen enkel juist antwoord voor. Mensen met de ziekte van Parkinson en hun verzorgers hebben verschillende meningen over het dieet dat het beste heeft gewerkt. Sommigen dringen aan op de voordelen van een plantaardig dieet, sommige op de voordelen van het mediterrane dieet, en anderen pleiten voor een ketogeen (koolhydraatarm) dieet.

Opmerking: Three of a kind, met andere woorden, gebruik alle drie de diëten, zodat je het beste van allemaal hebt (Hans van Geluk, ‘Di Felicita Il modo Italia’)

Een recente studie heeft aangetoond dat gecorreleerde voedingspatronen met de ziekte van Parkinson minder progressie geeft.

*Voedselkeuzes met potentiële voordelen (voor langzamere progressie van de ziekte) waren in het houden van het mediterrane dieet, dat rijk is aan fruit (met name bosbessen, bramen, aardbeien en frambozen), groenten, volle granen, peulvruchten, noten(amandelen), vette vis (zalm, tonijn, sardines, makreel en haring), en extra vergine olijfolie. Het mediterrane dieet is ook laag in rood vlees (rundvlees en varkensvlees) en laag in geraffineerde suiker.

Er is beperkt bewijs dat cafeïnehoudende koffie consumptie wordt geassocieerd met een verminderd risico op het ontwikkelen van de ziekte van Parkinson (hoewel hoe en waarom is niet duidelijk!). Er is gesuggereerd dat specifieke mutaties in een gen codering voor een hersenreceptor aanwijzingen kunnen bieden waarom sommige diëten en producten mogelijk het risico op het ontwikkelen van de ziekte van Parkinson kunnen verminderen en, in sommige gevallen, de symptomen voor bestaande patiënten kunnen verbeteren.

*Bepaalde soorten melk zijn ook voorgesteld als risicofactoren voor de latere ontwikkeling van de ziekte van Parkinson (Daarom is het beter als je voor ontbijt Brinta wilt gebruiken dit met kwark te doen ipv melk, ‘Di Felicita Il Modo Italia‘).

Het is belangrijk om te onthouden dat er lopende studies zijn die proberen te bepalen of specifieke diëten voordelen kunnen bieden. Er is geen wetenschappelijke consensus over het “ideale” dieet voor een patiënt met de ziekte van Parkinson. Het is niet duidelijk of er voedingspatronen geassocieerd worden met een hoger risico op het ontwikkelen of verergeren van de symptomen van Parkinson en er is geen bewijs wat suggereert dat dieet het resultaat van de ziekte beïnvloed (Ook alcohol heeft geen directe invloed aangetoond op het krijgen van Parkinson of problemen geeft bij de ziekte van Parkinson zie ook Alcoholconsumptie en risico op de ziekte van Parkinson studie Door Werkgroep Wetenschapsnieuws van de Parkinson Vereniging. Drink wel met mate! Di Felicita Il modo Italia‘).

Note: Een wijntje op zijn tijd? We horen je denken: ‘Past een wijntje óók in het mediterrane dieet?’, eigenlijk wel. Veel Italianen drinken graag een goed glas wijn op zijn tijd, Carpe Diem!

(Daarentegen drinken ze ook altijd een glas water bij het eten. Enerzijds om de smaakpapillen rust te geven tussen de gangen zodat je alle smaaksensaties kan proeven, anderzijds om de wijn te verdunnen in je bloed).

Maar het mediterrane dieet zoals beschreven is geen vrijbrief om dagelijks wijn bij het avondeten te drinken. Een glas alcohol per dag kan het risico op het krijgen van bepaalde ziekten, zoals borstkanker, vergroten. Aan de andere kant kan een glas wijn per dag zorgen voor minder kans op hartfalen en trombose. Het advies is daarom om zelf te bepalen of je wel of geen alcohol drinkt en in elk geval niet meer dan één glas of twee glazen per dag te nuttigen. Zo min mogelijk dus! 

(Bron: Maag Lever Darm Stichting; Di Felicita Il modo Italia)

Vandaar dat de huidige dieetaanbevelingen afhankelijk zijn van algemene gezondheidsaanbevelingen en er specifieke wijzigingen kunnen zijn met betrekking tot de bijbehorende symptomen (bijvoorbeeld het verhogen van vezels om te helpen bij het beheer van constipatie).

OM EIWIT TE ETEN OF OM GEEN EIWIT TE ETEN

Wanneer een persoon met de ziekte van Parkinson levodopa gebruikt, waarschuwen apothekers, artsen en zelfs vrienden vaak dat het consumeren van eiwitrijk voedsel levodopa minder effectief zal maken, en dat levodopa niet moet worden gecombineerd met maaltijden. De standaardaanbeveling is om levodopa 30 tot 60 minuten voor een maaltijd in te nemen of om een of twee uur na de maaltijd te wachten.

*De timing van medicijnen ten opzichte van voedselinname, echter, vormt geen zorgen vroeg in het ziekteverloop. In het stadium, als een patiënt levodopa medicatie slechts drie keer per dag neemt, kan de timing van de maaltijden  geen invloed hebben op de absorptie van de medicijnen. Naarmate de ziekte vordert, kan een levodopa dosis vaker nodig zijn (bijvoorbeeld om de twee uur), en dit kan de interactie rond de maaltijd verhogen.

Als levodopa wordt genomen om de twee uur, timing van deze medicatie voor de maaltijd is gebaseerd op een eerdere studie gepubliceerd in 2010 in het Journal of Neurology. In het bijzonder, maaltijden die eiwitten bevatten kan een impact hebben op de maag legen, en daarom kan concurreren met absorptie in de dunne darm. Levodopa wordt snel geabsorbeerd wanneer verbruikt op een lege maag en vertraging in de maag legen (als gevolg van de aanwezigheid van eiwitrijk voedsel) kan interfereren met de snelheid waarmee levodopa wordt geabsorbeerd. Bovendien worden eiwitten opgesplitst in aminozuren, die kunnen concurreren met levodopa voor absorptie vanwege hun vergelijkbare chemische structuren. Het combineren van levodopa met een maaltijd, met name een eiwitrijke maaltijd, kan leiden tot een verslechtering van de symptoombestrijding en de samenvoeging van motorische schommelingen. Voor degenen die niet in staat zijn om levodopa te tolereren op een lege maag (als gevolg van de misselijkheid, bijvoorbeeld), raden we meestal aan om de medicijnen te nemen met eenvoudige koolhydraten (zoals een half kopje 100-procent vruchtensap), omdat dit waarschijnlijk de maag niet zal vertragen te lediging of interfereren met medicijnen absorptie.

Ondanks de potentiële bezorgdheid van het verergeren van de symptomen van Parkinson als levodopa wordt genomen met maaltijden, geldt voor de meeste mensen, dat dit niet een groot probleem is en ze merken geen significante motorische schommelingen in verband met maaltijd of medicatie timing. Een kleine aantal patiënten met de ziekte van Parkinson kunnen merken dat medicatie schommelingen een hoog risico lijken te geven op eiwit-calorie ondervoeding. Ondervoeding kan het gevolg zijn van een drastische afname van de hoeveelheid eiwit in het dieet.

Om eiwit-calorie ondervoeding te voorkomen, kan een eiwitherverdelingsdieet worden getest:

*De patiënt kan eiwitconsumptie tijdens ontbijt en lunch beperken, maar onbeperkte eiwitconsumptie tijdens het diner tot zich nemen.

Deze strategie, indien niet goed uitgevoerd, kan leiden tot eiwit-calorie ondervoeding en is niet bestudeerd op lange termijn of uitgebreid bij oudere personen. Elke aanbeveling tot eiwitbeperking moet worden herzien met een arts en diëtist. We raden meestal een consult met een diëtist aan om de juiste eiwitinname te garanderen, dit omdat de benodigde hoeveelheid kan worden beïnvloed door meerdere factoren, zoals leeftijd, nierziekte en het niveau van lichaamsbeweging.

Lees ook eens Richtlijn voeding bij de ziekte van Parkinson Versie voor mensen met parkinson van Parkinsonnet (Di Felicita Il Modo Italia).

Vertaald met toestemming van Michael S. Okun uit zijn nieuwe boek ‘Leven met de ziekte van Parkinson, een complete gids voor patiënten en (mantel)zorg-medewerkers’

Michael S. Okun MD heeft dit boek geschreven met Irene A. Malaty MD en Wissam Deeb MD,

Michael S. Okun, MD, is Executive Director van het Norman Fixel Institute for Neurological Diseases, Voorzitter, van neurologie aan de University of Florida en medisch directeur van de Parkinson’s Foundation. Hij heeft als pionier geholpen bij chirurgische behandelingen voor de ziekte van Parkinson en heeft  meer dan 500 papers en boek hoofdstukken gepubliceerd in toonaangevende tijdschriften zoals de New England Journal of Medicine en JAMA. Hij is auteur van ‘Parkinson’s Treatment: 10 secrets to a Happier Life’, dat is vertaald in meer dan 20 talen.

Irene A. Malaty, MD, is een Associate Professor aan de University of Florida en leidt de Parkinson’s Foundation Center of Excellence, die meer dan 100 faculteitsleden heeft. Malaty is de voorzitter van de Florida Society of Neurology. Ze heeft meer dan 70 artikelen en boek hoofdstukken geschreven over de ziekte van Parkinson en aanverwante aandoeningen.

Wissam Deeb, MD, is een
assistent-professor aan de University of Florida en is een expert op het gebied van de ziekte van Parkinson en bewegingsstoornissen. Hij heeft een prestigieuze beurs van de American Brian Foundation en onlangs verscheen zijn onderzoek in het New England Journal of Medicine.

Note: Leven met de ziekte van Parkinson is een kritieke bron voor patiënten en hun families. Op een vriendelijke en gemakkelijk te begrijpen manier behandelt dit boek parkinsongerelateerde problemen en symptomen, samen met opkomende therapieën. Uiteindelijk biedt het patiënten en zorgverleners de nodige hulpmiddelen om deze ziekte te beheren en toch vreugde en vervulling in hun leven te vinden.
De ziekte van Parkinson is een progressieve aandoening van het zenuwstelsel, die beweging beïnvloedt. Wereldwijd leven er meer dan 10 miljoen mensen met Parkinson. In ‘Living with Parkinson’s Disease’, delen toonaangevende deskundigen hun up-to-date kennis en beschrijven zij de verschillende medicinale en therapeutische benaderingen die vandaag beschikbaar zijn.

Wat is het microbioom?

Mensen dragen wel 1.5 kilo aan microben met zich mee. Microben zijn kleine beestjes die voor het grootste gedeelte bestaan uit bacteriën, maar ook uit schimmels, gisten, virussen en andere eencellige wezens. Samen vormen ze “het microbioom’’. Het grootste gedeelte van het microbioom bevindt zich in ons spijsverteringsstelsel, met name in de dikke darm. In onze darm wonen biljoenen bacteriën van zo mogelijk 150 verschillende soorten. Een gezond microbioom bestaat uit veel bacteriën van veel verschillende soorten. Welke bacteriesoorten er in de darm leven, verschilt per persoon. Daardoor heeft iedereen een ander microbioom. Sterker nog, ons microbioom is net zo uniek als onze vingerafdruk!

Wist je dat we zo’n 1,5 kilo aan bacteriën, virussen, gisten, schimmels met ons meedragen? Zonder dat we het doorhebben dragen we ze op onze huid, in onze holtes en in onze buik. De verzamelnaam voor al deze beestjes in en op ons lichaam is het microbioom. Veruit de meeste van deze beestjes (99%) bestaan uit bacteriën in onze darm, onze darmbacteriën die zo ontzettend belangrijk zijn om onze buik gezond te houden.

https://signatures.hvdg.org:444/signatures/mlds/100x100logo.png

Lees verder op Maag Lever Darm Stichting. Lees ook Microbioom-Het wonder in je buik

Mediterraan dieet

Van de voordelen van een mediterraan dieet tot het beste voedsel om medicijnen mee te nemen, delen we hoogtepunten van een recent webinar over ‘Voeding – de opkomende rol van voeding en Parkinson’

Dieet en voeding blijken een cruciale rol te spelen bij Parkinson. In een recent webinar ‘Ending Parkinson’s Disease: Live’  bespraken Parkinson-expert Dr. Bastiaan Bloem, epidemioloog Dr. Alberto Ascherio en Parkinson-campagnevoerder Omotola Thomas hoe verschillende voedingsmiddelen het risico op diagnose kunnen beïnvloeden, de darmgezondheid behouden en meer.

We delen vijf belangrijke punten uit hun discussie.

1. Welk voedsel kan uw risico op het ontwikkelen van Parkinson beïnvloeden?

“Dieet ‘is een heel ‘hot topic’ op het gebied van Parkinson. Naast lichaamsbeweging zijn voeding de grote nieuwe kinderen in de buurt als het gaat om het verbeteren van de symptomen en misschien het vertragen van de progressie van de ziekte”.

Dr. Bloem en Dr. Ascherio prezen het mediterrane dieet, dat per land en regio verschilt, vanwege het potentieel om het risico op het ontwikkelen van Parkinson te verlagen. Het mediterrane dieet bevat over het algemeen veel groenten, fruit, granen, gezonde vetten (olijfolie) en vis, en bevat meestal weinig vlees en zuivel. Zo’n dieet is rijk aan voedingsstoffen en antioxidanten, waardoor volgens Dr. Ascherio het beter is dan het traditionele dieet.
(Olijfolie bijvoorbeeld dient men te beschouwen als een indicator voor een dieet met als kenmerken een lage totale energie intake, met een relatief hoog aandeel aan fruit, groenten en koolhydraten; Uit het schitterende boek ‘Cucina Italiana’ (De Italiaanse keuken), teksten Roelf Holtrop, fotografie en vormgeving Hans Morren, www.hansmorren.nl) .

Aan de andere kant is het theoretische dat mensen die een leven lang blootstelling aan zuivelproducten hebben gehad gepaard gaat met een hoger risico op het ontwikkelen van Parkinson, waarschijnlijk als gevolg van de pesticiden die worden aangetroffen door vee uit besmet gras.

Dr. Alberto Ascherio voegde toe: “Ik denk niet dat het wereldwijd bekend is dat zuivelproducten een belangrijke oorzaak zijn van blootstelling aan pesticiden. Zuivel heeft ook andere effecten, zoals het verlagen van het urinezuurgehalte in het bloed, wat volgens ons verband houdt met het risico op de ziekte van Parkinson”.

2. Zou u ondervoed kunnen zijn als u Parkinson heeft?

Terwijl dr. Bas Bloem erop wijst dat een gewoon dieet alle aangebrachte voedingsstoffen zouden moeten bieden, merkte hij op dat vitamine D en vitamine C uitzonderingen kunnen zijn. “Veel mensen lopen, zeker als je ouder wordt en vooral als vrouw, het risico op een vitamine D-tekort te krijgen. Er zijn fascinerende anekdotische meldingen van mensen die vitamine D gebruiken en verbeterde motorische symptomen ervaren“.

De ziekte van Parkinson is de snelst groeiende hersenaandoening ter wereld.

Laten we het beëindigen en teken het PACT!

Samen kunnen we een einde maken aan Parkinson.

Ondertussen, legt dr Bas Bloem uit, kunnen vitamine C-supplementen blaasontstekingen bij Parkinson-patiënten helpen voorkomen door de urine te verzuren. “Blaasontstekingen kunnen een cascade veroorzaken die leidt tot verergering van de symptomen van Parkinson”.

Dr. Bloem ontmaskerde ook het gebruik van supplementen zoals vitamine E, curcumine en co-enzym Q190, waarvan bekend is dat ze geen voordelen bieden aan mensen met Parkinson.

3. Hoe kunt u uw darmgezondheid behouden?

Darmproblemen komen vaak voor bij Parkinsonpatiënten, die volgens Dr. Bas Bloem verlicht kunnen worden door veel water te drinken en een vezelrijk dieet te volgen. Mensen met Parkinson zouden hun huisarts alleen voor laxeermiddelen moeten zien als al het andere niet lukt. 
“De regel is dat je minimaal om de dag stoelgang moet hebben”.

Omotola Thomas voegde toe: “Ik heb een waterfles van drie liter die ik aan het eind van de dag op heb. Het is een uitdaging, maar ik probeer het af te maken. Omdat ik erg veel last heb van obstipatie, neem ik ’s ochtends drie of vier ons pruimensap en dat lijkt me te helpen”.

4. Hoe moet u uw Parkinson-medicatie innemen?

Aangezien voedsel de werkzaamheid van levodopa-medicatie kan verstoren, adviseerde dr. Bloem levodopa tijdelijke een half uur voor of een uur na een maaltijd in te nemen. Hij adviseerde met name om de eiwitinname over de dag te verdelen.

“Voor de meeste patiënten, het nemen van uw medicatie met een eiwitrijke maaltijd met inbegrip van zuivelproducten en vlees, kan gastro-intestinale absorptie van uw levodopa verminderen. Je hebt de eiwitten nodig om je spierkracht hoog te houden en gewichtsverlies te voorkomen, maar probeer de eiwitten over de dag te verspreiden”.

Omotola Thomas erkende dat dit moeilijk kan zijn, “Ik heb moeite om mijn eiwitten te identificeren met mijn levodopa omdat ik niet meer dan 15 mg levodopa tegelijk kan innemen, dus ik neem het elke twee uur. Dat is een van die dingen waarbij ik theoretisch weet wat ik moet doen, maar praktisch niet kan”.

5. Moet een diëtist deel uitmaken van uw standaard Parkinson-zorg?

Ja, zegt dr Bas Bloem. “Ik denk dat aandacht voor de darmen deel uitmaakt van de routinematige klinische zorg bij elk consult voor mensen met Parkinson. Parkinson begint bij veel patiënten in de darmen en langzame stoelgang komt veel voor, wat de werkzaamheid van uw medicatie en de eetlust beïnvloedt. Het heeft echt aandacht nodig”.

Hoewel een arts van verpleegkundige van Parkinson nuttige voedingsadvies kan geven, raadt dr. Bloem zelf aan dat zijn patiënten minimaal één keer naar een diëtiste gaan, “ik denk dat het deel uitmaakt van de standaardzorg”.

(Bron: Parkinson’s Life / A voice for the international Parkinson’s community)

Michael S. Okun Medical Director ‘Parkinson’s Foundation’

Lees ook eens de MIND studie uit 2021,

MIND en mediterrane diëten die verband houden met het latere begin van de ziekte van Parkinson


LIVING HEALTHY WITH PARKINSON STUDY

Wie eet zoals mensen eten in landen rond de Middellandse Zee, is gezond bezig! Maar wat houdt eten volgens de mediterrane keuken in?

Lees het hier op Diabetes Fonds

Kijk ook eens naar de studie Gezond leven met Parkinson van Laurie K Mischley en Joshua Farahnik.
Het Living Healthy with Parkinsons-project zou niet mogelijk zijn zonder de genereuze steun van Bill en Sondra Fondren (let op pagina’s zijn in het Engels).

“We hebben meer dan 1.500 mensen met de ziekte van Parkinson ondervraagd om te begrijpen welke sociale, voedings- en leefstijlfactoren verband houden met de langzaamste en snelste progressie. We analyseerden ook de correlatie tussen voedingssupplementen en geneesmiddelen en de ernst van de PD-symptomen”, aldus Laura K Mischley.


Bewezen effectief: het mediterrane dieet

Mediterraaan dieet
Foto Maag Lever Darm Stichting

Het volgen van een mediterraan eetpatroon is gunstig voor de darmbacteriën die geassocieerd zijn met gezond ouder worden. Bacteriën die samenhangen met ontstekingen, verminderen bij ouderen juist op dat dieet. Het is niet de eerste keer dat de mediterrane keuken een pluim verdient. Meer studies tonen al langer een verband tussen het Mediterrane dieet en de gezondheidseffecten daarvan. Maar wat is een mediterraan dieet precies? En welke gezondheidseffecten brengt het nog meer met zich mee?


De mediterrane keuken

Het mediterrane dieet is afkomstig van – de naam zegt het al – landen rond de Middellandse Zee. Veel van deze gebieden maken deel uit van de zogenoemde ‘Blue Zones’: gebieden in de wereld waar mensen gemiddeld aanzienlijk langer en in betere gezondheid leven. In het mediterrane eetpatroon staan van oudsher meer pure ingrediënten, noten en veel gezonde vetten centraal. Het dieet leunt sterk op zeevruchten, verse producten, volkoren, noten en zaden (vezel rijk) en bovenal veel groente en (gedroogd) fruit. Tegelijkertijd komt bewerkt en rood vlees en sterk bewerkte voeding weinig in het eetpatroon voor.

In de wirwar van diëten en de vele discussies over de effectiviteit ervan, kan het mediterrane dieet wel eens uitkomst bieden. Wanneer je volop varieert met groente, fruit, volkoren graanproducten, peulvruchten, noten en gezonde vetten uit bijvoorbeeld vis, zal je zien dat de mogelijkheden eindeloos zijn. Focus dus vooral op wat je wél mag en varieer daarin volop. Dat maakt het eetpatroon makkelijker vol te houden.

Bijkomend voordeel: je hoeft bij het mediterrane dieet – in tegenstelling tot sommige andere diëten – geen calorieën te tellen of een strak eet plan te volgen. Dat maakt het dieet makkelijk vol te houden en bovendien veilig: wanneer je voldoende varieert tussen alle producten krijg je voldoende voedingsstoffen binnen. En daar kunnen sommige zeer strenge (en minder effectieve) ‘crash-diëten’ nog van leren! en, ook nog eens lekker!!



Het plantaardige dieet

De Italiaanse vegetarische keuken

Wanneer mag een gerecht vegetarisch worden genoemd? In de Italiaanse keuken geldt zeer sterk dat het vlees kruipt waar het niet gaan mag. Waar plaatst men bijvoorbeeld een kaas, zo oud als de weg naar Rome, die wordt vervaardigd uit schapenmelk, afgehangen in de maag van een lam nadat het gezoogd is? Of een overheerlijke Sardijnse schapenkaas waarover maden zwermen?
Ook over truffels zou, onder vegetariërs die streng in de leer zijn, discussie kunnen ontstaan. Truffels worden immers gezocht met behulp van hierop getrainde varkens of honden.
Hoe dient men te beslissen over het gebruik van gezouten ansjovis als toevoeging aan gerechten om een smaakverfijning te bewerkstelligen. Ansjovis denatureert (lost nagenoeg volledig op) tenslotte nagenoeg volledig bij het koken.

In het algemeen tonen vegetarische recepten een sterke binding met het aardse. In een steeds weerkerend jaarritme verschijnen met de wisseling van de seizoenen de verschillende groentesoorten op tafel. De herkomst van de meeste recepten die hier worden voorgesteld ligt in de zuidelijke provincies van Italië. Wie met deze streek vertrouwd is zal beamen dat het leven hier sterk bepaald wordt door de bodemgesteldheid en mee resoneert met de klimaatwisselingen van het seizoen.

Vegetarische is gezond

In de antieke wereld waren keuken en geneeskunde nauw met elkaar verbonden. Door de zogenaamde medische schrijvers is ook nauwgezet over de toenmalige eetcultuur gedocumenteerd. De geneeskunde van de 21e eeuw heeft het advies over voeding nagenoeg geheel uitbesteed aan diëtistes. De Italianen zijn overtuigd van de heilzame invloed van hun ‘cucina’ (keuken) op het lijfelijk en geestelijk welzijn.

‘Eet zodanig dat u de kans op een aan voeding gerelateerde aandoening voor uw tafelgenoten reduceert’

(Uit het schitterende boek ‘Cucina Italiana’ (De Italiaanse keuken), teksten Roelf Holtrop, fotografie en vormgeving Hans Morren, www.hansmorren.nl)

Meer plantaardig eten

Voor je gezondheid is het beter om minder vlees en meer granen, peulvruchten, groente, fruit en noten te nemen. Waarom is een meer plantaardig dieet een goed idee? En waarop kun je letten?

Lees het hier op Voedingscentrum


Ketogeen dieet

Een ketogeen dieet is de strengste vorm van een koolhydraatarm dieet. Bij een ketogeen dieet eet je extreem weinig koolhydraten, namelijk maximaal 50 gram per dag. Mensen volgen een ketogeen dieet bijvoorbeeld om af te vallen of als onderdeel van de behandeling van bepaalde ziekten zoals epilepsie.

Hoe werkt het ketogeen dieet?

Koolhydraten zijn een belangrijke bron van energie voor het lichaam. Wanneer je koolhydraten eet breekt je lichaam dit af tot glucose. Glucose geeft je lichaam brandstof die je nodig hebt om bijvoorbeeld te bewegen en adem te halen.

Je lichaam kan een voorraad glucose opslaan als glycogeen in je lever. Deze voorraad gebruikt je lichaam als de hoeveelheid glucose in je bloed daalt. Bij een ketogeen dieet eet je zeer weinig koolhydraten. Daardoor zit er weinig glucose in je bloed. De glycogeen voorraad in je lever wordt gebruikt. Deze raakt steeds verder op en wordt ook niet meer aangevuld, omdat je weinig koolhydraten eet.

Om toch voldoende brandstof te hebben gaat je lichaam over op vetzuurverbranding. Door het verbranden van vetzuren ontstaan er ‘ketonen’ of ‘ketonlichamen’. Je lichaam kan ketonen als brandstof gebruiken in plaats van glucose. Ketonen maken het bloed zuurder. Het lichaam komt door het volgen van een ketogeen dieet in ‘ketose’.

Is het ketogeen dieet gezond?

Lees het hier op Voedingscentrum

Wat ook wel belangrijk is om te weten is het volgende. Vitamine C zit in groente en fruit; vitamine D in vette vis, vlees en eieren; en zink in vlees, kaas, noten en schaaldieren. Resveratrol komt voor in druivenschil, rode wijn, cranberry en bosbes; quercetine in kappertjes, rode ui, pepers, extra pure chocolade, vlierbes, boerenkool en appel; en EGCG zit in groene thee.

Resveratrol, quercetine en EGCG zijn zogeheten zinkionoforen, stoffen die zorgen voor het transport van zink in lichaamscellen. Dat is belangrijk, want zink remt de vermenigvuldiging van virussen.

Kijk voor meer informatie over vitamines op de website van,

Home


Groenten en fruit zijn gezond! Dat weet iedereen. Maar wist je ook dat vitaminen en mineralen niet altijd even gemakkelijk door je lichaam worden opgenomen? Soms hebben verschillende vitamines en voedingsstoffen elkaar nodig voor een goede opname zodat ze niet onverrichter zaken in het toilet belanden i.p.v. in je lichaam. Een voorbeeld daarvan is broccoli samen met tomaat. En zo zijn er nog meer combinaties mogelijk.

Kijk eens verder op Mens en Gezondheid Infonu

Groenten die aandoeningen helpen genezen. De natuur heeft altijd het beste voor met ons. Miljoenen jaren natuurlijke evolutie heeft een voedingssysteem ontwikkeld voor elk levend organisme. Deze evolutie ligt opgeslagen in het DNA van de mens. Dit houdt in dat het lichaam precies weet wat het nodig heeft en dat zongerijpte gewassen in oorspronkelijke staat precies DAT BEZITTEN wat het lichaam nodig heeft. Meer luisteren naar het lichaam en minder naar het intellectuele meten en weten in het hoofd zou al een goede stap zijn te begrijpen wat het lichaam echt nodig heeft. De natuur weet uiteindelijk altijd wat het beste is voor de mens, niet de mens zelf.

Alfalfa, een smaakvolle kiemgroente, bevat zeer veel fytonutriënten en waarbij het lichaam beter kan ontgiften. Alfalfa is eveneens goed voor mensen met diabetes type 2. Alfalfa is werkzaam bij aandoeningen van de urinewegen. Alfalfa is ook goed bij meno pauzale klachten.
Andijvie, bevat vele bitterstoffen, net als witloof en cichorei. Ze behoren ook tot dezelfde plantenfamilie. Andijvie staat bol van vitaminen en mineralen. Voornamelijk vitamine K belangrijk voor de botopbouw.
Ajuin, bevordert de bloedsomloop, gaat plaatjesaggregatie tegen. Heeft een licht anti-astmatische werking. Ajuin is licht diuretisch en bevordert een betere slaap. Verder stimuleert de ajuin de productie van maagsappen waardoor de spijsvertering beter verloopt.
Asperges, zijn zeer goed bij blaasontstekingen en verhoogd urinezuurgehalte.
Broccoli, draagt bij tot preventie van maag-, colon-, mond-, prostaat-, blaas-, en longkanker. Het beschermt tegen maagontstekingen en maagzweren (ook van het duodenum). Bevordert het gezichtsvermogen. Helpt de lever en de pancreas bij hun ontgiftend vermogen.
Pompoen, is ontzwellend op de prostaat en stimuleert de slaap. Echt rustgevend. Pompoen is de groente bij uitstek voor plasproblemen en heeft een worm afdrijvend effect.
Artisjok, werkt goed bij leverontsteking, stimuleert de leverfuncties. Artisjok bevat de smaken bitter en wrang, beide krachtige ontgiftende smaken voor het lichaam, de lever. Stimuleert betere gal. Artisjok is eetlustopwekkend en helpt bij dyspepsie. Ondersteunt een evenwichtige cholesterolspiegel.
Venkel, is darmgas verdrijvend, kramp opheffend, eetlustopwekkend, bevordert de maag-darmperistaltiek, ontstekingsremmend en bevordert de melkproductie.
Peterselie, is menstruatie bevorderend, werkzaam bij haaruitval, stimuleert de melkproductie, zeer hoge voedingswaarde, preventie van osteoporose, tegen slechte adem en verlicht oedemen.
Bonen, zijn goed tegen obesitas, vermindert de absorptie van koolhydraten in de darm, helpt de pancreas om de bloedsuikerspiegel te handhaven.
Bloemkool, is een winterse topgroente die vitamine c in grote hoeveelheden bevat. Beschermt tegen colonkanker. Helpt bij de lever ontgifting.
Selderij, heeft mild diuretische eigenschappen, goed als preventie van blaasontsteking, heeft licht kramp opheffende werking en is wind verdrijvend. De knol wordt soms ook wel de Europese ginseng genoemd vanwege de algemeen gezondheid bevorderende werking.
Wortels, hebben een goede voedingswaarde voor de mens, en zijn nuttig voor de groei bij kinderen. Bevatten zeer veel antioxidanten en helpt kanker te voorkomen. Door hun hoge gehalte aan caroteen zijn wortels bij uitstek voor de weerstand van de huid en de bescherming van de slijmvliezen. Wortels beschermen tegen hart- en vaatziekten. Goed voor de ogen en het nachtzicht.
Spinazie, is goed voor zwangere vrouwen. Spinazie is rijk aan foliumzuur (vitamine B11), en beschermt tegen atherosclerose. Beschermt het netvlies van de ogen. Het bevat veel chlorofyl en dat ondersteunt de weerstand. is licht wind verdrijvend en koortsverlagend. Een groente dat goed is voor diabetespatiënten, het helpt de bloedsuikerspiegel te verlagen
(Bron Daniël Derweduwen; http://www.danielderweduwen.be)

Wat ook een zeer interessante site is, Voedingswaarde Tabel


Kijk ook eens op Natuur Diëtisten Nederland KENNISCENTRUM / ADVIES / INFORMATIE


Gevarieerd voedsel bevat een grote diversiteit aan voedingsstoffen die nodig zijn voor een goed functionerend immuunsysteem

En tot slot: een gezonde leefstijl

Film RadboutUMC/betergezond

Kijk voor meer tips op RadboutUMC/betergezond

%d bloggers liken dit: